اجرای مدل کارآمد شب چله می‎تواند فرصتی برای تخلیه هیجان‌های منفی جوانان و نوجوانان باشد

به گزارش همنوا به نقل از ایسنا، دکتر منصور بیرامی منطقه آذربایجان شرقی در پاسخ به این که چرا جوانان و نوجوانان ایرانی به استقبال جشن کریسمس می‎روند، اظهار کرد: هر فردی صرف نظر از قومیت، زبان، نژاد و مرحله رشدی‌اش باید از نظر هویت به ثبات برسد، عوامل مختلفی در رسیدن به ثبات هویتی نقش دارند که علل اجتماعی، اقتصادی، ارزشی، دینی و مذهبی از آن جمله هستند.
وی افزود: از منظر روانشناختی در هر مرحله از رشد و وضعیتی که قرار داریم، باید هویتی را شکل دهیم که احساس لذت می‌کنیم، به این معنی که داشتن ادراک تسلط بر زندگیمان، احساس رضایت و لذت را برای ما فراهم کند.
وی ادامه داد: وجود مدل یا سرمشق، اولین مولفه برای تقلید، انتخاب، توجه، یادگیری و اجرای مدل اندوخته شده است، نوجوان ما باید به معنایی از زندگی برسند که احساس ادراک تسلط بر زندگی را داشته باشند، حال سوال ما این است که مدل موجود برای همانند سازی (از نظر روانکاوای) و تقلید به شکل رفتار گرایانه‌ای که در اختیار نوجوان قرار دارد، چه کسانی و چه چیزهایی هستند؟.
عضو هیات علمی دانشگاه تبریز بیان کرد: می‌توانیم با گرامیداشت درست شب چله و دادن هویت چله‌ای، ملی و دینی به نوجوانان و فرصت تخلیه هیجان به ویژه هیجان‌های منفی انباشته شده در چنین آئینی، کاری کنیم تا نوجوانان ما انرژی و مدل لازم برای فعالیت به شکل نمادین در روز کریسمس را نداشته باشند.
وی افزود: اگر هیجان‌های منفی شخص مثل اضطراب و خشم در شب چله، تخلیه شود، فرد دیگر هیجان منفی برای تخلیه در شب کریسمس نخواهد داشت و اثر تقدم و تاخیر اولی بر دومی مقدم است، حال باید از خود بپرسیم که آیا شب چله می‌تواند فرصتی برای تولید هیجان مثبت باشد؟.
وی اظهار کرد: اگر هیجان‌های‌ مثبت مثل دوست داشتن مادر، وطن، خانواده، رشته و تخصص در فردی ایجاد شده و فرد فاقد هیجان منفی باشد، حتی اگر کسی از نوجوان و جوان ما دعوت به جشن کریسمس هم کند، در آن جشن شرکت نخواهند کرد.
استاد گروه روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تبریز با بیان این که با یک مدل علمی به راحتی می‎توان این معضل را حل کرد، گفت: این که جوانان برگزار کننده جشن کریسمس دچار خلاء هویتی هستند را قبول ندارم، بلکه این جوانان می‌خواهند هویت با ثباتی را شکل دهند، اما ابزار و روش را به خوبی نمی‌شناسند.
وی تاکید کرد: آیا روانشناسان، جامعه، دانشگاه، محله، مسجد و حتی ایران، نمی‎توانند مدل کارآمدی را برای شکل گیری هویت باثبات شکل دهند و مسیر هویت یابی از مسیر کریسمس نگذرد؟، قطعا این اقدام امکان پذیر است.
وی در پاسخ به این که چرا اکثر جوانان و نوجوانان ما همیشه به دنبال این بوده‎اند که شبیه خارجی‎ها باشند، بیان کرد: این موضوع پدیده‎ای چند عاملی بوده و علل آن باید با مطالعات کیفی شناسایی و مقوله بندی شوند، حتی می‌توان برای آن آزمون ساخت.
رئیس دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تبریز تاکید کرد: هجمه رسانه‎ها از جمله علل اجتماعی هستند که تصاویر ناکارآمد، تبلیغات منفی با محتوای جنسی و استفاده ابزاری از بانوان، به نوجوانان ارائه می‎کنند، حال سوال ما این است که نوجوان ما اگر مجبور به تجربه محرک‎هایی که به او ارائه می‎شوند، باشد، چند مورد از این محرک‌ها بومی هستند؟.
وی افزود: مثلا نوجوان چند بار یک مراسم عروسی اصیل ایرانی و آذری را از تلویزیون تماشا کرده یا در مراسماتی از این قبیل شرکت کرده است؟ سنتی و مدرن را قبول ندارم و بهتر است از بومی و غیر بومی استفاده کنیم، عوامل محیطی، اقتصادی نیز در این میان دخیل هستند، چند تصویر ایرانی بر روی لوازم خانگی‌مان می‎بینیم؟
وی ادامه داد: باید دید که آیا یک کودک علاقه‌مند به مولفه‎های غربی متولد می‎شود، آیا ژن علاقه‎مندی به زن و مرد و فرهنگ غربی داریم، وقتی تعامل فردی و اجتماعی را در یک بافت مطالعه کنیم، به نهاد مشترکی به نام خانواده می‎رسیم، خانواده که بنیان تربیتی فرزندشان را بنا نهاده‌اند، به سراغ سبب شناسی در مدرسه می‌روند، در حالی که این کودک قبل از مدرسه رفتن به مدت شش سال در اختیار تام خانواده بوده است.
عضو هیات علمی دانشگاه تبریز اظهار کرد: این را قبول داریم که برای تربیت درست، مدرسه باید اصلاح شود، اما خانواده‌ای با بنیان‎های تربیتی نادرست را حتی مدرسه‌ی درست هم نمی‌تواند اصلاح کند، بنابراین تاکیدمان بر خانواده و ساختارهای آن است، وقتی پدر و مادر خانواده از الگوهای بومی پیروی نمی‌کنند و هیچ چیزمان مدل ایرانی نیست، نمی‌توان از کودک و نوجوانمان هم انتظار پیروی از الگوهای بومی و ایرانی را داشت.
وی اظهار کرد: پدر و مادرهایی با شناسنامه ایرانی و ظاهر غیر ایرانی نمی‌توانند فرزندی علاقه‌مند به الگوهای بومی پرورش دهند، حتی لوازم خانگی مورد استفاده در خانه‎های ما هم ایرانی نیستند.
وی در پاسخ به این که آیا نبود نشاط اجتماعی باعث پیروی از الگوهای غیربومی خارجی شده است، متذکر شد: نشاط اجتماعی در روانشناسی نه علت و نه معلول است، ممکن است نشاط در برخی موارد علت و در برخی موارد نیز معلول باشد، اگر نشاط را هم ایجاد کنیم، باز گرایش به الگوهای غیربومی از بین نخواهد رفت.
استاد گروه روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه تبریز بیان کرد: الگوهای ارائه شده بسیار زیبا، جذاب و نشاط آور هستند، مشکل این است که مدلی باید باشد تا با آن همانند سازی کرده و هویتمان را بر اساس آن شکل دهیم و به جوانانمان را با شیوه‎های علمی و با استفاده از کارکردهای بوم شناختی خودمان، برانگیخته کنیم.
وی متذکر شد: زمانی بهترین نتیجه را می‎گیرم که خانواده، مدرسه، مسجد و جامعه دست به دست هم داده و انگیزش لازم را در فرد برای انتخاب مدل بوم شناختی و هماهنگی با این مدل ایفا کنند؛ به طوری که فرد برای پیدا کردن مدل بوم شناختی تشنه شده و به جست و جوی آن برود، در حالی که خانواده‌ها با اطاعت بی چون و چرا از فرزندان و تامین فوری نیازها این فرصت را از آن‌ها می‌گیرند.
شناسه خبر : 13498